Wat is gedecentraliseerde financiën (DeFi)?

Gedecentraliseerde financiën, of DeFi, verwijst naar een sector van blockchain-gebaseerde protocollen en activa. Als je al een tijdje in de wereld van cryptocurrency zit, ben je deze term waarschijnlijk al eerder tegengekomen.

DeFi is een ecosysteem van gedecentraliseerde applicaties (dApps) die verschillende peer-to-peer financiële diensten aanbieden, van handelen tot lenen en uitlenen.

Wat deze applicaties onderscheidt van gecentraliseerde diensten, is dat ze bijna volledig autonoom werken en zonder de noodzaak van enige financiële tussenpersoon.

Dit is wat gedecentraliseerde financiën uiteindelijk in staat stelt om mensen niet alleen te laten transacties uitvoeren, maar ook allerlei financiële diensten op een volledig peer-to-peer manier te laten uitvoeren.

DeFi-diensten bieden verschillende belangrijke voordelen ten opzichte van traditionele applicaties van derden, waaronder het feit dat ze:

• Geautomatiseerd zijn: Gebruikers hebben 24/7 toegang tot DeFi-diensten zonder de langdurige goedkeuringsprocessen die door traditionele financiële entiteiten worden opgelegd.
• Democratisch zijn: Gebruikers kunnen deelnemen aan het bestuursproces van deze diensten (dit kan bijvoorbeeld de mogelijkheid omvatten om te stemmen over wijzigingen in tarieven).
• Toegankelijk zijn zonder toestemming: Gebruikers kan de toegang tot DeFi-diensten niet willekeurig of vanwege onrechtvaardige regelgeving worden ontzegd.
• Vertrouwensloos zijn: Gebruikers hoeven geen vertrouwen te stellen in gecentraliseerde instellingen of een enkele persoon bij het gebruik van gedecentraliseerde applicaties.

Voor meer informatie over de krachtige manieren waarop je DeFi kunt gebruiken, lees ons artikel Wat kun je doen met DeFi?

Gedecentraliseerde financiën (DeFi) heeft de afgelopen jaren aanzienlijke populariteit gewonnen, maar brengt ook verschillende nadelen en risico's met zich mee.

• Beveiligingsrisico's: DeFi-platforms vertrouwen op smart contracts om financiële transacties te automatiseren. Hoewel deze smart contracts zijn ontworpen om veilig te zijn, zijn ze niet immuun voor kwetsbaarheden en bugs. Beveiligingslekken, hacks en exploits hebben plaatsgevonden in de DeFi-ruimte, wat heeft geleid tot aanzienlijke financiële verliezen voor gebruikers.

• Complexiteit en technische barrières: DeFi-platforms vereisen vaak dat gebruikers een bepaald niveau van technische kennis en bekendheid met blockchain-technologie hebben. Het instellen van wallets, interactie met smart contracts en het beheren van privésleutels kan een uitdaging zijn voor personen die niet goed thuis zijn in deze concepten.

• Volatiliteit en prijsrisico's: DeFi-tokens en -activa zijn vaak onderhevig aan extreme prijsvolatiliteit. Veel DeFi-projecten geven hun eigen tokens uit, die snelle prijsschommelingen kunnen ervaren als gevolg van factoren zoals speculatieve handel, liquiditeitsonevenwichtigheden en marktsentiment.

Voor meer informatie, lees ons artikel Hoe blijf je veilig in DeFi.

Er zijn drie belangrijke componenten voor gedecentraliseerde financiële applicaties:

• Een openbare blockchain
• Cryptocurrency
• Smart contracts

Blockchain-technologie biedt een gedistribueerd, transparant grootboeksysteem voor het vastleggen van alle dApp-gerelateerde gegevens. De eigen gemeenschap van vrijwillige deelnemers, genaamd "nodes", beheert elke blockchain. Nodes zijn verspreid over de hele wereld en kunnen iedereen ter wereld zijn.

Nodes gebruiken hun computers om belangrijke taken uit te voeren, zoals het opslaan en valideren van nieuwe dApp-transacties en smart contract-gegevens. Alle nodes houden zich aan strikte regels die zijn gecodeerd in het protocol van elke blockchain.

Als je meer wilt weten over hoe blockchains werken, kun je ons Kraken Leercentrum-artikel Wat is blockchain-technologie? bekijken.

In plaats van een blockchain helemaal opnieuw te bouwen voor elke nieuwe dApp, bouwen veel ontwikkelaars hun applicaties bovenop bestaande blockchain-netwerken.

Deze stap bespaart tijd en geld, en stelt dApps in staat om interoperabel te zijn met andere applicaties die op dezelfde keten zijn gebouwd. Meer gevestigde blockchain-netwerken bieden ook meer veiligheid en grote gemeenschappen van gebruikers dan nieuw gecreëerde netwerken.

Ethereum, Solana, Polkadot en Cardano zijn enkele van de grootste blockchains die vandaag de dag DeFi-diensten ondersteunen.

Native crypto-tokens drijven vaak deze blockchain-netwerken aan en stimuleren gebruikers om deel te nemen aan het beheer ervan.

Als je meer wilt weten over hoe cryptocurrencies werken, kun je ons Kraken Leercentrum-artikel Wat is een cryptocurrency? bekijken.

Gebruikers moeten kosten betalen, uitgedrukt in de native cryptocurrency van de onderliggende blockchain, om dApp-gerelateerde activiteiten uit te voeren.

Voor dApps die op Ethereum zijn gebouwd, betalen gebruikers kosten in ether (ETH). Bij Cardano worden de kosten uitgedrukt in de native Ada (ADA) cryptocurrency van het platform, enzovoort.

In sommige gevallen kunnen deze tokens extra nut hebben.

Bijvoorbeeld, governance-tokens zijn een type cryptocurrency dat houders gewogen stemrechten geeft over het beheer en de toekomstige strategische richting van het protocol.

dApps bereiken hun autonomie door smart contracts te gebruiken in plaats van menselijke tussenpersonen. Smart contracts zijn zelfuitvoerende computerprogramma's die automatisch contractuele verplichtingen tussen twee partijen nakomen wanneer vooraf bepaalde factoren zijn voldaan.

Als je meer wilt weten over hoe smart contracts werken, kun je ons Kraken Leercentrum-artikel Wat is een smart contract? bekijken.

Smart contract-programma's worden op blockchains opgeslagen. Smart contract-platforms zoals Ethereum gebruiken gesimuleerde computeromgevingen, genaamd virtuele machines, om deze speciale soorten programma's te lezen en uit te voeren.

Nodes voeren het virtuele machineprogramma uit bij het valideren van transacties met smart contracts. De virtuele machine zorgt ervoor dat smart contracts die op de blockchain zijn geïmplementeerd, geldige transacties produceren volgens de regels van het protocol.

Een geweldig voorbeeld van een dApp in de praktijk is de DAI DeFi-applicatie.

DAI stelt gebruikers in staat om cryptocurrency te "vergrendelen" in een smart contract dat op de Ethereum-blockchain draait. Gebruikers storten deze fondsen als onderpand om nieuwe DAI-tokens te genereren die de leendienst aandrijven. Gebruikers kunnen deze nieuw geslagen DAI-tokens verhandelen of inzetten op andere DeFi-platforms om rendement te verdienen. Dit project biedt liquiditeit aan investeerders zonder dat zij hun ETH direct hoeven te verkopen.

Wanneer de gebruiker zijn vergrendelde activa wil ophalen, retourneert hij eenvoudig de DAI en betaalt hij een kleine rentevergoeding.

Naarmate DeFi-protocollen uitbreiden, wordt het nuttig om de verschillende soorten problemen te begrijpen die deze projecten proberen op te lossen.

DeFi-cryptocurrencies die zich richten op uitlenen, stellen gebruikers in staat om leningen af te sluiten met behulp van computersoftware, waardoor de noodzaak van een vertrouwde tussenpersoon wegvalt.

Aangedreven door code in plaats van papieren contracten, automatiseren deze projecten de onderhoudsmarges en rentetarieven die nodig zijn bij het uitlenen. Dit maakt onder andere automatische liquidatie mogelijk mochten de saldi onder een gespecificeerde onderpandratio vallen.

Hoewel elk leenprotocol verschillende nuances heeft, werken ze over het algemeen op vergelijkbare manieren.

Er zijn bijvoorbeeld doorgaans twee soorten gebruikers: degenen die hun tokens uitlenen aan het protocol/liquiditeit verschaffen, en degenen die deze tokens lenen.

Iemand die cryptocurrencies wil uitlenen, stuurt die tokens naar een smart contract-adres dat door het protocol wordt beheerd, en verdient beloningen op basis van het bedrag dat ze hebben uitgeleend.

Leners daarentegen storten onderpand in de vorm van een cryptocurrency. Het dApp smart contract stelt hen vervolgens in staat om cryptocurrencies te lenen als een percentage van de gestorte waarde.

Als de protocollen werken zoals bedoeld, kunnen gebruikers gemakkelijk cryptocurrencies lenen en kunnen uitleners of liquiditeitsverschaffers rente verdienen op hun gestorte activa.

Voorbeelden van leenprotocollen zijn Aave, Compound en Yearn.finance.

Gedecentraliseerde beurzen (DEX's) stellen gebruikers in staat om crypto-activa uit te wisselen zonder de noodzaak van een door derden beheerd orderboek, waardoor echte peer-to-peer handel mogelijk wordt.

Een mechanisme genaamd een "geautomatiseerde market maker" wordt gebruikt om dit type handel te vergemakkelijken.

In plaats van gecentraliseerde matchingsoftware die kopers en verkopers met elkaar verbindt, storten vrijwilligers (liquiditeitsverschaffers genoemd) hun eigen activa in specifieke pools. Deze pools van activa zijn vervolgens beschikbaar voor anderen om tegen te handelen.

Iemand die bijvoorbeeld zijn Chainlink (LINK) tokens wil ruilen voor Ether (ETH) kan dit doen in een ETH/LINK liquiditeitspool.

Transactiekosten die aan handelaren in rekening worden gebracht, worden proportioneel verdeeld onder liquiditeitsverschaffers, ter compensatie van hun dienst. In ruil daarvoor kunnen handelaren transacties direct uitvoeren zonder te hoeven wachten op een geschikte tegenpartij.

Een geavanceerd balanceringsalgoritme, gekoppeld aan arbitragehandelaren, zorgt ervoor dat de prijzen van activa binnen elke pool de huidige marktprijzen weerspiegelen.

Een ander groot voordeel van een DEX is dat geen gecentraliseerde partij gebruikersfondsen vasthoudt. DEX's zijn volledig non-custodial. Elke gebruiker verbindt zijn eigen crypto wallet met het platform, waardoor hij de controle over zijn eigen privésleutels behoudt.

Deze factor betekent dat de fondsen van gebruikers niet het risico lopen op diefstal via dezelfde vectoren die worden gebruikt om gecentraliseerde beurzen te hacken. DEX-gebruikers kunnen echter nog steeds fondsen verliezen via andere middelen, het is belangrijk om voorzorgsmaatregelen te nemen om je crypto veilig te houden.

Voorbeelden van gedecentraliseerde beurzen zijn Uniswap, dYdX en Curve.

Derivatenmarkten stellen kopers en verkopers in staat om contracten uit te wisselen op basis van de verwachte toekomstige waarde van een activum. Deze activa kunnen van alles zijn, van cryptocurrencies tot uitkomsten van toekomstige gebeurtenissen of aandelen en obligaties uit de echte wereld.

In protocollen zoals Synthetix kunnen gebruikers activa uit de echte wereld, zoals aandelen, valuta's en edelmetalen, verhandelen in de vorm van tokens op Ethereum.

Op andere protocollen, zoals Augur, wedden gebruikers op de uitkomst van gebeurtenissen. Met Augur kunnen gebruikers "aandelen" creëren en uitwisselen die een deel van de waarde van uitkomsten zoals verkiezingen of sportresultaten vertegenwoordigen.

Ten slotte bieden protocollen zoals dYdX gebruikers de mogelijkheid om marge-tokens te verhandelen, waardoor handelaren short- of longposities kunnen innemen op verschillende markten.

Met Kraken kun je de toonaangevende cryptocurrencies kopen, verkopen en verhandelen die het DeFi-ecosysteem vormgeven.

Meld je vandaag nog aan voor je Kraken-account om te beginnen in de spannende wereld van gedecentraliseerde financiën.